Nemo, këngëtarja zvicerane që fitoi Eurovision 2024 dhe që hyri në histori si fituesja e parë jo-binare e konkursit, ka njoftuar se do ta kthejë trofeun e saj si akt proteste ndaj pjesëmarrjes së Izraelit në edicionin e Eurovision 2026.
Në një deklaratë të publikuar në Instagram, artistja 26-vjeçare tha se ekziston një “konflikt i qartë” mes vlerave që Eurovisioni pretendon të përfaqësojë — unitetin, përfshirjen dhe dinjitetin për të gjithë — dhe vendimit për të lejuar Izraelin të konkurrojë, në një kohë kur lufta në Gaza vazhdon të shkaktojë reagime të forta ndërkombëtare.
“Jam thellësisht mirënjohëse për komunitetin që më rrethoi gjatë këtij konkursi dhe për gjithçka që kjo përvojë më ka mësuar, si artiste dhe si njeri. Por sot nuk ndiej më se ky trofe i përket raftit tim,” shkroi Nemo.
Vendimi i saj vjen në një moment kur Eurovision 2026 po përballet me një krizë serioze. Pesë vende — Spanja, Irlanda, Holanda, Sllovenia dhe Islanda — kanë njoftuar se do ta bojkotojnë konkursin për shkak të pjesëmarrjes së Izraelit. Islanda ishte vendi i fundit që u bashkua bojkotit, pasi bordi i transmetuesit publik RÚV votoi kundër pjesëmarrjes.
Unioni Evropian i Transmetimeve (EBU), organizatori i Eurovisionit, ka refuzuar ta përjashtojë Izraelin, duke këmbëngulur se konkursi është “jopolitik”. Pikërisht këtë qëndrim Nemo e cilëson si thellësisht kontradiktor. Sipas saj, konkursi është përdorur për të “zbutur imazhin e një shteti të akuzuar për shkelje të rënda”, ndërkohë që pretendohet se arti dhe politika mbahen të ndara.
“Kjo nuk ka të bëjë me artistë individualë apo me njerëz të veçantë,” theksoi ajo. “Kur vende të tëra tërhiqen për shkak të kësaj kontradikte, është e qartë se diçka është seriozisht e gabuar.” Për këtë arsye, Nemo tha se do ta dërgojë trofeun përsëri në selinë e EBU-së në Gjenevë.
Nga ana tjetër, transmetuesi izraelit Kan e ka përshëndetur vendimin e EBU-së për të mbajtur Izraelin në konkurs, duke hedhur poshtë akuzat për ndërhyrje politike. Edhe presidenti izraelit, Isaac Herzog, ka deklaruar se Izraeli “meriton të përfaqësohet në çdo skenë ndërkombëtare”.
Ambasada e Izraelit në Norvegji, e cila mbulon edhe marrëdhëniet me Islandën, shprehu zhgënjim për vendimin e RÚV, duke thënë se bojkoti shkon “kundër frymës së garës”.
Aktualisht, rreth 34 vende janë planifikuar të marrin pjesë në Eurovision 2026, por disa prej tyre ende nuk kanë konfirmuar përfundimisht pjesëmarrjen. Edhe BBC, që menaxhon përzgjedhjen e përfaqësuesit të Mbretërisë së Bashkuar, ka deklaruar se mbështet vendimet e EBU-së, pa sqaruar nëse kjo do të thotë automatikisht pjesëmarrje.
Vendimi i Nemo-s për ta kthyer trofeun e saj e ka thelluar më tej debatin rreth rolit të artit, politikës dhe përgjegjësisë morale në një nga ngjarjet kulturore më të mëdha të Evropës.
(Burimi: The Guardian)
