Tendenca më e re në modë nuk është aq e re sa duket. Mёngёt voluminoze, të fryra, të cilat janë bërë sërish hit në tapetin e kuq dhe në sfilatat e modës, dikur ishin simbol statusi dhe fuqie sociale. Në eventin Academy Museum Gala, aktorja Zoë Kravitz u shfaq me një fustan të Saint Laurent me mëngë të mëdha, duke rikthyer me forcë këtë trend historik. Edhe Julia Fox pak ditë më vonë veshi një siluetë dramatike të Marc Jacobs, duke treguar se kjo stilistikë është kthyer fuqishëm në estetikën moderne.
Por ky rikthim nuk është i rastësishëm. Shumë kohё përpara, mëngët e stёrmёdha ishin një shenjë e qartë pushteti në oborret aristokratike të Europës së shekullit XVI. Në periudhën Tudor dhe në familjen e fuqishme Medici, mëngët e fryra, të qepura veçmas dhe tepër të shtrenjta, tregonin pasuri, akses në rrobaqepësit më të mirë dhe sensin e “modës së lartë” të kohës. Sa më shumë material të përdorje, aq më shumë vlerë kishe.
“Ideja e stilit ishte të tregoje sa shumë material mund të përballoje,” shpjegon kuratori i artit Darnell-Jamal Lisby nga Cleveland Museum of Art. Ai analizon se si mëngët voluminoze përfaqësonin luks, identitet dhe fuqi — dhe sesi ato kanë mbijetuar për shekuj si simbol ndikimi.
Në shekujt që pasuan, mëngët gjigante u rikthyen vazhdimisht, duke lëvizur mes romantizmit dhe forcës. Në vitet 1830 dhe 1890, ato u mbushën me jastëkë të butë ose tela për të krijuar një formë “fanari”. Në vitet ’30 Elsa Schiaparelli i solli në fustanet e mbrëmjes, dhe në vitet ’80 ato u bënë ikonike në dasma dhe matura — shpesh të kombinuara me flokë të ekzagjeruar. Madje edhe Princesha Diana i veshi shpesh, duke krijuar momente ikonike të modës së kohës.
Sot, mëngët voluminoze i gjejmë në koleksionet moderne, nga Saint Laurent te Valentino, Chloé, Thom Browne dhe Louis Vuitton. Në martesat e fundit po rikthehen edhe mëngët e shkëputshme që japin një ndjesi romantike, por edhe të guximshme.
Historikisht, mëngët ishin një mënyrë e menjëhershme për të lexuar identitetin e dikujt: vendlindjen, statusin shoqëror, aleancat politike apo madje edhe karakterin personal. Artistët e Rilindjes i përjetësuan në portrete të famshme për shkak të simbolikës së tyre — një “gjuhë vizuale” e njohur në të gjithë Europën e kohës.
Ndërsa stili i fustaneve sot ndryshon vazhdimisht, mes një bote që kërkon të marrë hapësirë vizuale, duket se moda ka rikthyer edhe një herë mesazhin e dikurshëm: sa më të mëdha mëngët, aq më i dukshëm dhe i dëgjuar je.
© Musée du Louvre.
© Lia Toby/amfAR/Getty Images
(Pёrshtatur nga CNN Style)
