Një numër gjithnjë e më i madh të rinjsh po përdorin inteligjencën artificiale për të menaxhuar situata sociale që dikur kërkonin guxim dhe komunikim të drejtpërdrejtë. Sipas ekspertëve, shumë anëtarë të brezit Gen Z po i kërkojnë chatbotëve si ChatGPT të shkruajnë mesazhe për ndarje, refuzime romantike apo edhe për të analizuar biseda me partnerë dhe miq.
Rasti i një studenteje në Universitetin Yale në SHBA tregon qartë këtë prirje. Emily, një studente 21-vjeçare, mori një mesazh të gjatë nga Patrick, një student tjetër me të cilin kishte dalë në një takim. Mesazhi dukej i rregullt dhe shumë i kujdesshëm, por pas analizës me një program detektimi të inteligjencës artificiale, rezultoi se ishte 99% i gjeneruar nga AI.
Patrick më vonë e pranoi se kishte përdorur ChatGPT për të shkruar mesazhin. Ai tha se nuk kishte përvojë me situata të tilla dhe nuk ishte i sigurt si ta formulonte një përgjigje që të mos dukej i pasjellshёm.
“Shkrova mendimet e mia dhe i dhashë situatën ChatGPT-sё. Ai më dha një përgjigje dhe unë vetëm ndryshova disa fjali dhe shtova një emoji për ta bërë më njerëzore,” tha ai.
Por ekspertët thonë se ky fenomen po bëhet gjithnjë e më i përhapur. Shumë të rinj po përdorin AI jo vetëm për të shkruar mesazhe, por edhe për të analizuar marrëdhënie. Disa madje kopjojnë të gjithë historinë e një bisede në një chatbot për të kuptuar se çfarë mund të ketë dashur të thotë pala tjetër.
Sipas Michael Robb, drejtues i kërkimeve në organizatën Common Sense Media, kjo quhet “social offloading”, pra delegimi i ndërveprimeve sociale te inteligjenca artificiale.
Një sondazh i vitit 2025 tregoi se një në tre adoleshentë preferon të flasë me një AI sesa me një person real për biseda serioze.
Ekspertët paralajmërojnë se kjo mund të ketë pasoja për zhvillimin emocional të të rinjve. Nëse mesazhet dhe bisedat e vështira gjithmonë kalojnë përmes një algoritmi, njerëzit mund të humbasin besimin në mënyrën e tyre të të shprehurit dhe të mos zhvillojnë aftësi të rëndësishme sociale.
Psikiatrja Michelle DiBlasi nga Tufts University thotë se ka parë gjithnjë e më shumë të rinj që përdorin AI për të përballuar situata sociale.
“Shpesh e përdorin si një mënyrë për të kompensuar faktin se nuk ndihen të sigurt në komunikimin me të tjerët,” tha ajo.
Sipas saj, përdorimi i vazhdueshëm i inteligjencës artificiale në marrëdhëniet personale mund të pengojë zhvillimin emocional dhe të forcojë ndjenjat e izolimit.
Studiuesit thonë se pandemia dhe kultura digjitale kanë luajtur një rol të madh në këtë prirje. Gjatë viteve të izolimit, shumë të rinj humbën një periudhë kritike të zhvillimit social, kur zakonisht mësohen aftësitë e komunikimit dhe ndërtimit të marrëdhënieve.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se nuk është vonë për të ndryshuar këtë prirje.
“Aftësitë sociale janë si çdo aftësi tjetër: përmirësohen me praktikë,” thotë DiBlasi. “Bisedat e vërteta janë shpesh të sikletshme dhe të ndërlikuara, por pikërisht kjo është ajo që na ndihmon të rritemi emocionalisht.”
Sipas studiuesve, inteligjenca artificiale mund të jetë një mjet i dobishëm për informacion dhe këshilla, por nuk mund të zëvendësojë kompleksitetin dhe spontanitetin e marrëdhënieve njerëzore.
(Burimi: CNN)
