Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka përjashtuar mundësinë e një takimi me Reza Pahlavin, figurën opozitare që shpesh quhet “Princi i Kurorës” së Iranit, duke sinjalizuar se Uashingtoni nuk është ende i gatshëm të mbështesë një udhëheqës alternativ në rast se regjimi iranian shembet.
Në një intervistë për podcastin The Hugh Hewitt Show, Trump e përshkroi Reza Pahlavin, djalin e shahut të fundit të Iranit të rrëzuar nga Revolucioni Islamik i vitit 1979, si një “njeri të mirë”, por theksoi se një takim zyrtar me të nuk do të ishte i përshtatshëm për një president amerikan. Sipas Trumpit, procesi i ndryshimit duhet të ndodhë natyrshëm: “Duhet t’i lëmë gjërat të rrjedhin dhe të shohim se kush del në pah.”
Deklaratat e tij vijnë në një moment kur Iran po përballet me protesta të përhapura në disa zona të vendit. Autoritetet iraniane ndërprenë aksesin në internet, në atë që shihet si një përpjekje për të frenuar mobilizimin qytetar, ndërsa Pahlavi u ka bërë thirrje iranianëve të vazhdojnë demonstratat.
Trump ka paralajmëruar më herët se SHBA do të ndërhynte nëse autoritetet iraniane do të përdornin dhunë ekstreme ndaj protestuesve. Ai e përsëriti këtë qëndrim, duke deklaruar se në rast se qeveria iraniane nis vrasjet masive gjatë trazirave, përgjigjja amerikane do të ishte “shumë e fortë”.
Protestat nisën muajin e kaluar si reagim ndaj krizës së thellë ekonomike, e cila është përkeqësuar nga sanksionet amerikane dhe rënia e ndjeshme e vlerës së monedhës vendase, rialit. Fillimisht të përqendruara në çështje ekonomike, demonstratat shpejt u shndërruan në protesta të hapura kundër qeverisë dhe, sipas vëzhguesve, po fitojnë gjithnjë e më shumë terren.
Nga ana e tij, Pahlavi falënderoi publikisht Trumpin për mbështetjen verbale dhe pretendoi se “miliona iranianë” dolën në rrugë gjatë natës së fundit. Ai u bëri thirrje edhe liderëve evropianë të mos qëndrojnë në heshtje dhe të veprojnë më vendosmërisht në mbështetje të popullit iranian.
Situata në Iran rëndohet edhe më tej nga probleme të tjera të thella, përfshirë mungesën e ujit dhe izolimin gjithnjë e më të madh në arenën ndërkombëtare. Në dy vitet e fundit, rrjeti i aleatëve të Teheranit është dobësuar ndjeshëm, duke e lënë vendin më të ekspozuar politikisht dhe diplomatikisht.
Megjithatë, udhëheqja iraniane vazhdon të sfidojë presionin amerikan. Udhëheqësi suprem, Ali Khamenei, reagoi ashpër ndaj kërcënimeve, duke deklaruar se Irani nuk do t’i nënshtrohet “armikut” dhe se do ta detyrojë atë të tërhiqet.
Ndërsa protestat vazhdojnë dhe tensionet ndërkombëtare rriten, qëndrimi i Trumpit tregon se SHBA po shmang, të paktën për momentin, përfshirjen direkte në përzgjedhjen e një alternative politike për Iranin, duke lënë të hapur pyetjen se kush – nëse dikush – mund të dalë si udhëheqës i ardhshëm i vendit.
(Burimi: Al Jazeera)
