Edgar Allan Poe (1809–1849) mbetet një nga figurat më të veçanta dhe më me ndikim të letërsisë amerikane dhe botërore. Poet, tregimtar dhe kritik letrar, ai konsiderohet një nga themeluesit e horrorrit psikologjik, tregimit detektiv dhe letërsisë së misterit. Jeta e tij personale, e mbushur me humbje dhe vështirësi, u reflektua drejtpërdrejt në krijimtarinë e tij, duke i dhënë veprës një ton të errët, të thellë dhe emocional.
I lindur në Boston, Poe humbi prindërit shumë herët dhe u rrit nga familja Allan në Virxhinia, prej nga mori edhe emrin e mesëm, megjithëse kurrë nuk u adoptua ligjërisht. Marrëdhënia e tensionuar me kujdestarin e tij dhe problemet financiare e detyruan të ndërpriste studimet dhe të kalonte një periudhë në ushtri, përpara se të vendoste t’i përkushtohej plotësisht letërsisë. Ai ishte ndër shkrimtarët e parë amerikanë që u përpoq të jetonte vetëm nga shkrimi, një zgjedhje që e çoi shpesh në varfëri dhe pasiguri.
Në vitin 1836 u martua me Virginia Clemm, vdekja e së cilës nga tuberkulozi ndikoi thellësisht në gjendjen e tij shpirtërore dhe në temat e veprës së tij, ku dhimbja, humbja dhe vdekja zënë një vend qendror. Fama e madhe erdhi në vitin 1845 me botimin e poezisë “The Raven”, e cila u bë menjëherë pjesë e kulturës amerikane, edhe pse Poe përfitoi shumë pak materialisht.
Përveç poezisë dhe tregimeve, Poe u shqua si kritik letrar i ashpër dhe kërkues, duke mbrojtur idenë e artit të pastër dhe origjinal. Me personazhin C. Auguste Dupin ai hodhi themelet e tregimit detektiv modern, ndërsa në veprën “Eureka” shfaqi ide kozmologjike që më vonë do të gjenin jehonë në shkencën moderne.
Vdekja e tij në vitin 1849 mbetet një nga misteret më të mëdha të historisë letrare. I gjetur në rrethana të paqarta dhe i veshur me rroba që nuk i përkisnin, Poe vdiq në moshën 40-vjeçare, pa u sqaruar kurrë plotësisht shkaku. Pas vdekjes, figura e tij u shtrembërua për vite me radhë, por koha e rivendosi të vërtetën dhe madhështinë e veprës së tij.
Sot, Edgar Allan Poe konsiderohet një autor themelor i letërsisë moderne, ndikimi i të cilit shtrihet nga letërsia te kinemaja dhe arti bashkëkohor. Ai mbetet simbol i artistit të përndjekur nga jeta, por i pavdekshëm përmes artit.
