Nga Kontrast.al
Panairi i Librit në Tiranë është kthyer ndër vite në një nga ngjarjet më të mëdha kulturore të kryeqytetit. Prej 12 nëntorit, kur u hap për këtë vit, që në orët e para të mëngjesit, radhë të gjata me dyndje njerëzish u panë të mbushnin si kahera shkallët dhe sheshpushimet e Pallatit të Kongreseve. Autobusë të shumtë nga qytete të ndryshme të Shqipërisë dhe Kosovës, u radhitën përballë sheshit “Nënë Tereza”, të ngarkuar me nxënësit, mësuesit dhe vizitorët e çdo moshe, të gatshëm për të takuar librin në shtëpinë e madhe.
Pamja është e gjallë: fëmijë të kopshteve e të ciklit fillor, të mbajtur për dore ose duke vrapuar me entuziazëm, të rinj me smartfonë që kërkojnë këndin ideal për Instagram, studentë që i shpëtojnë një ore mësimi, prindër të lodhur, mësues të shqetësuar të mos humbasin nxënësit në rrëmujë. Një larmi e bukur për t’u parë.
Ajo çka të bie në sy, pa treguar shumë vëmendje, është se trumba-trumba të vizitorëve të shumtë që hyjnë brenda, kur dalin – shumë pak mbajnë libra, apo qeset e zakonshme të mbushura me to. Kjo të shtyn të mendosh: çfarë përfaqëson sot ky panair për Tiranën, banorët e shumtë të metropolit tonë?
A është etja e qytetarëve për kulturë, një sens detyrimi që “duhet shkuar” se është bërë traditë, apo ndoshta thjesht një aktivitet për fotot e duhura të rrjeteve sociale?
Shumë mund të jenë aty vetëm për të kaluar kohë, për të bërë një shëtitje në formën e xhiros panair, për të bërë një video për TikTok apo thjesht për të ndjerë atmosferën e festës që panairi e afron. Dhe ndoshta kjo nuk është domosdoshmërisht diçka e keqe, për ta komentuar më pas si të tillë.
Sepse edhe kur një fëmijë hyn pa e ditur pse doli pa një libër në duar, ai ka parë me sytë e vet se sa vlerë i jepet shtëpisë së librit, aty ku njerëzit shtyhen kur njëkohësisht shikojnë. Ka parë një njeri të rritur që e mban librin fort në dorë, dikë tjetër që rri me orë për të zgjedhur mes kopertinave, një lexues të etur që duket sikur përqafon një thesar. Ndoshta sot nuk e shtrëngoi një libër, pa e kuptuar pse, por nesër do ta kërkojë. Dhe kjo është fitore.
Kultura edukon edhe në heshtje.
Tek e fundit, është kaq mirë që panairi gumëzhin e mbushet plot. Sa bukur teksa vijnë të gjithë, pavarësisht arsyes — fëmijët që duan t’u ikin bankave të shkollës, të rinjtë që kërkojnë sfonde librash për foto, lexuesit e vërtetë që mbushin çantat me libra, mësuesit që mundohen të shpëtojnë nga kaosi veten më shumë se nxënësit e tyre. Panairi i plotësuar: të gjithë bashkë krijojnë atmosferën e gjallë, origjinale njerëzore, për të cilën Tirana kryeqytet — ka kaq shumë nevojë.
Jo të gjithë largohen me libra në duar, por të gjithë marrin diçka. Marrin aromën e librit, atë aromë që i “kontaminon” me idenë e leximit. Me pavetëdijen e vlerës së pazëvendësueshme të tij. Kujtimi i një dite mes kulturës që e duan kaq shumë njerëz bashkë, me pak fat, mund të ndezë diçka të pakuptueshme brenda tyre – dëshirën për lexim.
Dhe kjo, ndoshta, është fitorja më e madhe e Panairit të Librit që si çdo nëntor – i përshëndet të gjithë, kur vjen në Tiranë.
