Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, vlerësoi lidershipin e kryeministrit hungarez Viktor Orban gjatë një vizite në Budapest, vetëm pak javë para zgjedhjeve parlamentare që mund të rrezikojnë qëndrimin e liderit nacionalist në pushtet.
Gjatë një konference të përbashkët për shtyp, Rubio theksoi mbështetjen e fortë të administratës së Presidentit Donald Trump për Orbanin: “Mund t’ju them me bindje se Presidenti Trump është thellësisht i përkushtuar ndaj suksesit tuaj, sepse suksesi juaj është edhe suksesi ynë.” Ai shtoi se marrëdhënia mes dy liderëve është “jashtëzakonisht e afërt” dhe ka sjellë përfitime konkrete për të dy vendet.
Vizita në Hungari ishte ndalesa e fundit e një turi evropian të Rubios, që përfshiu edhe Konferencën e Sigurisë në Mynih dhe një takim me kryeministrin sllovak Robert Fico, një tjetër aleat i djathtë i Trumpit. Zgjedhja për të vizituar dy liderë që shpesh janë në mosmarrëveshje me linjën zyrtare të Bashkimit Evropian shihet si një sinjal i qartë diplomatik nga Uashingtoni.
Megjithatë, Orban përballet me një garë të fortë në zgjedhjet e 12 prillit. Sondazhet tregojnë se partia e tij Fidesz është pas kandidatit të opozitës, Peter Magyar dhe partisë TISZA. Vetë kryeministri u shpreh se qeveria e ardhshme do të vendoset nga vota e hungarezëve, duke shtuar me një ton sfidues: “Ndonjëherë humbas, ndonjëherë fitoj, prandaj mos kini frikë se çfarë ndodh nëse nuk fitojmë.”
Në fjalimet e fundit, Orban ka premtuar se do të vazhdojë luftën kundër asaj që ai e quan “makineria shtypëse e Brukselit” dhe kundër organizatave apo mediave që, sipas tij, ndikohen nga interesa të jashtme. Bashkimi Evropian e ka kritikuar vazhdimisht qeverinë e tij për kufizimin e zërave kritikë në gjyqësor, media dhe shoqërinë civile, si edhe për trajtimin e minoriteteve.
Tensionet me BE-në janë shtuar edhe për shkak të marrëdhënieve të afërta që Orban ka ruajtur me presidentin rus Vladimir Putin – një tjetër pikë që e afron atë me Trumpin. Zëdhënësja e Komisionit Evropian, Paula Pinho, deklaroi se i takon qeverisë amerikane të vendosë kë mbështet dhe si e bën këtë.
Rubio, nga ana e tij, ka kërkuar që Evropa të bashkohet me vizionin e Trumpit për mbrojtjen e “qytetërimit perëndimor” nga emigracioni masiv, por njëkohësisht është përpjekur të qetësojë aleatët duke theksuar se SHBA nuk kërkojnë një Evropë vartëse, por partnere.
Energjia ishte një tjetër temë në tryezën e bisedimeve. Kur Orban vizitoi Shtëpinë e Bardhë në vitin 2025, Trump i dha Hungarisë një përjashtim nga sanksionet ndaj naftës dhe gazit rus – një vendim që thelloi ndarjet brenda BE-së.
Orban pritet të udhëtojë së shpejti në Uashington për takimin inaugurues të ashtuquajturit “Bordi i Paqes” i Trumpit, një nismë që kritikët e shohin si përpjekje për të dobësuar rolin e Këshillit të Sigurimit të OKB-së.
I kthyer në pushtet që prej vitit 2010, Orban mbetet një figurë polarizuese në Evropë: hero për mbështetësit e linjës së ashpër kundër emigracionit, por një shqetësim për ata që e shohin si sfidë ndaj vlerave demokratike të kontinentit. Zgjedhjet e prillit pritet të tregojnë nëse kjo mbështetje ndërkombëtare do të mjaftojë për ta mbajtur në pushtet, apo jo.
(Burimi: France 24 dhe AFP)
