Një anije mallrash ruse që u fundos në mënyrë misterioze pranë brigjeve të Spanjës në fund të vitit 2024 mund të ketë qenë duke transportuar komponentë reaktorësh bërthamorë për në Korenë e Veriut, sipas raportimeve të fundit që kanë rikthyer në vëmendje incidentin e pazakontë në Mesdhe.
“Arusha e Madhe”, një anije 142 metra e gjatë me flamur rus dhe në pronësi të kompanisë shtetërore Oboronlogistics, u fundos më 23 dhjetor 2024 rreth 62 milje detare larg brigjeve të Murcias, ndërsa ishte nisur nga Shën Petersburgu drejt Vladivostokut në lindjen e largët të Rusisë.
Pak orë para fundosjes, anija kishte dhënë sinjal emergjence. Ekipet spanjolle të shpëtimit konstatuan se mjeti po anonte rëndë, ndërsa ekuipazhi po e braktiste. Sipas dëshmive të marinarëve, në dhomën e motorëve kishin ndodhur tre shpërthime të njëpasnjëshme.
Autoritetet spanjolle dërguan helikopterë, anije shpëtimi dhe rimorkiatorë për ta asistuar, por operacioni u ndërpre kur në zonë mbërriti një anije luftarake ruse, e cila mori kontrollin e situatës dhe urdhëroi mjetet spanjolle të tërhiqeshin dy milje larg.
Sipas një dokumenti të qeverisë spanjolle të publikuar muaj më vonë, luftanija ruse lëshoi fishekzjarre pranë anijes së dëmtuar. Media spanjolle “La Verdad” raportoi se ato mund të jenë përdorur për të penguar vëzhgimin infra të kuq të satelitëve ushtarakë që po monitoronin incidentin.
Hetimet e mëvonshme ngritën dyshime të forta mbi ngarkesën reale të “Arushës së Madhe”. Edhe pse dokumentet zyrtare flisnin për “mallra jo të rrezikshme”, përfshirë kontejnerë, vinça dhe pajisje industriale, hetuesit vunë re dy kontejnerë gjigantë blu në pjesën e pasme të anijes, secili me peshë rreth 65 tonë.
Gjatë marrjes në pyetje, kapiteni rus thuhet se pranoi se të ashtuquajturat “kapakë pusetash” në bord ishin në fakt komponentë reaktorësh bërthamorë të ngjashëm me ata që përdoren në nëndetëse, megjithëse mohoi praninë e karburantit bërthamor.
Sipas CNN, një burim i përfshirë në hetim deklaroi se kapiteni besonte se anija do të devijohej drejt portit Rason në Korenë e Veriut për të dorëzuar dy reaktorët.
Kjo teori ka ngritur pikëpyetje të mëdha mbi një bashkëpunim të mundshëm ushtarak mes Moskës dhe Phenianit, veçanërisht pasi anija u nis vetëm dy muaj pasi Kim Jong-un kishte dërguar trupa për të mbështetur Rusinë në luftën në Ukrainë.
Misteri u thellua edhe më shumë pasi hetuesit zbuluan një vrimë 50 me 50 centimetra në trupin e anijes, me metalin e përkulur nga brenda. Sipas CNN dhe mediave spanjolle, dëmtimi mund të jetë shkaktuar nga një silur superkavitues — armë shumë e avancuar që redukton rezistencën në ujë duke krijuar një “flluskë ajri” përpara torpedos.
Vetëm disa shtete besohet se zotërojnë teknologji të tilla: SHBA, disa vende të NATO-s, Rusia dhe Irani.
CNN raportoi gjithashtu se pas fundosjes janë regjistruar aktivitetete të pazakonta ushtarake në zonë, përfshirë fluturime të avionëve amerikanë për zbulim bërthamor dhe shpërthime të tjera pranë mbetjeve të anijes.
Kompania ruse Oboronlogistics ka pretenduar se “Arusha e Madhe” ra pre e një “sulmi terrorist të qëllimshëm”. Megjithatë, deri tani nuk ka një version zyrtar përfundimtar mbi atë që ndodhi realisht në brigjet e Spanjës atë natë të dhjetorit 2024.
(Burimi: The Guardian)
