Përhapja e inteligjencës artificiale po ndryshon mënyrën se si zhvillohet mësimi dhe vlerësohen nxënësit në shkollat amerikane. Përballë përdorimit gjithnjë e më të shpeshtë të programeve si ChatGPT për zgjidhjen e detyrave, mësuesit po rikthejnë provimet me gojë, hartimet në klasë dhe diskutimet e drejtpërdrejta, me synimin për të kuptuar se çfarë dinë realisht nxënësit dhe sa janë në gjendje të mendojnë në mënyrë të pavarur.
Në San Francisko, një nga qendrat kryesore të zhvillimit të inteligjencës artificiale në botë, mësuesja Tristen Chang ka vendosur të ndryshojë rrënjësisht mënyrën e vlerësimit të nxënësve të saj.
Chang jep mësim në klasën e gjashtë dhe, që prej vitit të kaluar, ka hequr dorë nga hartimet që nxënësit duhet t’i përgatisin në shtëpi. Në vend të tyre, ajo ka filluar të përdorë provime me gojë, gjatë të cilave nxënësit duhet t’u përgjigjen pyetjeve për materialin që kanë studiuar.
Provimi përbëhet nga 15 pyetje mbi personazhet, ngjarjet, temat dhe metaforat e një vepre letrare. Nxënësit mund t’u përgjigjen atyre edhe brenda pesë minutash.
Qëllimi është i thjeshtë: të vlerësohet kuptimi i materialit nga vetë nxënësi dhe jo aftësia e tij për të paraqitur një tekst të krijuar nga një program kompjuterik.
“Ka pasur një proces të gjatë gjatë të cilit teknologjia ka ndryshuar mësimdhënien, por inteligjenca artificiale është ndryshimi më rrënjësor”, shprehet Chang për agjencinë Reuters.
Sipas saj, zhvillimi i kësaj teknologjie po i detyron mësuesit të rishikojnë shumë nga metodat tradicionale të mësimdhënies.
Ndryshime të ngjashme po ndodhin edhe në shkolla të tjera amerikane.
Nga intervistat që Reuters ka zhvilluar me 12 mësues dhe ekspertë të arsimit në Shtetet e Bashkuara, rezulton se një pjesë e institucioneve arsimore po reduktojnë detyrat që realizohen jashtë klasës dhe po i kushtojnë më shumë rëndësi punës së drejtpërdrejtë gjatë orës së mësimit.
Hartimet po shkruhen më shpesh në klasë, diskutimet mes mësuesve dhe nxënësve po marrin më shumë rëndësi, ndërsa detyrat po hartohen në mënyrë që të vlerësojnë procesin e të menduarit dhe jo vetëm përgjigjen përfundimtare.
Kjo qasje synon t’i përgjigjet një problemi të ri: një nxënës mund të dorëzojë një detyrë të saktë dhe të shkruar mirë, pa e pasur domosdoshmërisht të kuptuar përmbajtjen e saj.
Programet e inteligjencës artificiale mund të shkruajnë ese, të përmbledhin libra, të shpjegojnë koncepte dhe të sugjerojnë përgjigje për pyetje të ndryshme. Për këtë arsye, mësuesit po përballen me vështirësi gjithnjë e më të mëdha për të dalluar punën individuale të nxënësve nga përmbajtja e krijuar me ndihmën e teknologjisë.
Megjithatë, shkollat amerikane nuk kanë një qëndrim të unifikuar për përdorimin e inteligjencës artificiale.
Disa mësues dhe institucione arsimore mbështesin përfshirjen e saj në procesin mësimor, duke e konsideruar një mjet që nxënësit duhet të mësojnë ta përdorin në mënyrë të përgjegjshme.
Të tjerë kërkojnë kufizime më të forta, nga frika se përdorimi i vazhdueshëm i këtyre programeve mund të dobësojë aftësinë e nxënësve për të analizuar, shkruar dhe zgjidhur probleme në mënyrë të pavarur.
Një pjesë e madhe e mësuesve po përpiqen të gjejnë një rrugë të ndërmjetme, duke lejuar përdorimin e teknologjisë në disa aktivitete, por duke kërkuar që njohuritë dhe aftësitë individuale të demonstrohen pa ndihmën e saj.
Antero Garcia, profesor i arsimit në Universitetin Stanford, vëren se ndërsa inteligjenca artificiale po përdoret gjithnjë e më shumë në vendet e punës, sistemi arsimor ende nuk ka përcaktuar qartë se çfarë roli duhet të ketë ajo në shkolla.
Sipas tij, fakti që të rriturit përdorin këto mjete për të lehtësuar punën nuk do të thotë automatikisht se e njëjta mënyrë përdorimi është e përshtatshme edhe për nxënësit që janë ende duke zhvilluar njohuritë dhe aftësitë e tyre.
Rikthimi i provimeve me gojë dhe i detyrave në klasë tregon se inteligjenca artificiale nuk po ndryshon vetëm mjetet që përdorin nxënësit, por edhe mënyrën se si shkollat përcaktojnë dhe matin dijen.
Sfida për mësuesit është të gjejnë një ekuilibër mes përdorimit të teknologjisë dhe ruajtjes së aftësive themelore të të menduarit, të cilat nxënësit duhet t’i zhvillojnë vetë.
Burimi: Reuters
