Qendrat e mëdha të të dhënave që mbështesin zhvillimin e inteligjencës artificiale nuk po konsumojnë vetëm sasi të mëdha energjie, por po krijojnë edhe një efekt të ri shqetësues në mjedis: “ishuj nxehtësie” që rrisin temperaturat në zonat përreth.
Sipas një studimi të ri, këto qendra po ngrohin tokën përreth me një mesatare prej 3.6 gradë Fahrenheit, ndërsa në raste ekstreme rritja mund të arrijë deri në 16.4 gradë Fahrenheit. Kjo nxehtësi shtesë po prek jo vetëm zonën e menjëhershme, por shtrihet deri në rreth 10 kilometra larg, duke ndikuar në jetën e më shumë se 340 milionë njerëzve.
Autori i studimit, Andrea Marinoni nga Universiteti i Kembrixhit, thekson se ndikimi i qendrave të të dhënave në temperaturë ka qenë deri tani pak i studiuar, pavarësisht rritjes së shpejtë të tyre në mbarë botën. Për të analizuar këtë fenomen, ai dhe ekipi i tij krahasuan të dhënat e temperaturës gjatë 20 viteve të fundit me vendndodhjet e mbi 6,000 qendrave të mëdha të të dhënave, kryesisht të ndërtuara në dekadën e fundit.
Për të shmangur ndikime të tjera si urbanizimi apo industria, studiuesit u fokusuan në qendra të vendosura larg zonave të dendura urbane dhe filtruan faktorë si stinët dhe ngrohja globale. Rezultatet treguan një rritje të qëndrueshme të temperaturave në të gjitha rajonet ku këto qendra operojnë.
Shembuj konkretë u evidentuan në rajonin Bajio në Meksikë dhe në Aragon të Spanjës, ku janë ngritur shumë qendra të të dhënave. Në të dy rastet, temperaturat janë rritur me rreth 3.6 gradë, një ndryshim që nuk është vërejtur në zonat përreth pa këto struktura.
Shkencëtarët paralajmërojnë se situata mund të përkeqësohet, pasi pritet një rritje e madhe e qendrave të të dhënave në vitet e ardhshme, në një kohë kur ndryshimet klimatike tashmë po e bëjnë botën më të nxehtë dhe valët e të nxehtit më ekstreme.
Sipas Marinonit, zgjerimi i pakontrolluar i këtyre qendrave mund të ketë pasoja të mëdha jo vetëm për mjedisin, por edhe për mirëqenien e njerëzve dhe ekonominë globale.
Edhe ekspertë të tjerë e konsiderojnë këtë një alarm të ri. Deborah Andrews nga Universiteti South Bank në Londër thekson se, ndonëse ka shqetësime të shumta për ndikimin e qendrave të të dhënave, ky është ndër studimet e para që fokusohet konkretisht në nxehtësinë që ato prodhojnë. Sipas saj, zhvillimi i shpejtë i inteligjencës artificiale po ecën më shpejt sesa aftësia për ta bërë atë të qëndrueshme.
Studiuesit kërkojnë që këto gjetje të nxisin diskutime mbi mënyrat për të ulur ndikimin mjedisor të inteligjencës artificiale, duke lënë ende hapësirë për zhvillim teknologjik pa dëmtuar ekuilibrin e planetit.
(Burimi: CNN)
