Kina i ka kërkuar Francës të ndalojë menjëherë zbatimin e ligjit të ri kundër modës “ultra-fast fashion”, i cili godet platformat e mëdha të tregtisë online si Shein, Temu dhe AliExpress me tarifa që mund të arrijnë deri në 20 euro për produkt. Pekini e konsideron masën diskriminuese dhe paralajmëron se, nëse Parisi nuk tërhiqet, do të marrë masa në mbrojtje të kompanive kineze.
Ligji francez hyri në fuqi të martën dhe parashikon që gjatë vitit 2026 prodhuesit e veshjeve, këpucëve dhe artikujve të caktuar shtëpiakë të shitur përmes modeleve të “ultra-fast fashion” të paguajnë një kontribut shtesë prej 0.25 deri në 12 euro për çdo artikull.
Masa do të ashpërsohet gradualisht dhe tavani maksimal i tarifës do të arrijë në 20 euro për artikull nga viti 2030. Reagimi i Pekinit ka qenë i menjëhershëm.
“Kina i kërkon Francës të ndalojë menjëherë zbatimin e ligjit kundër modës ultra-fast fashion”, deklaroi të enjten zëdhënësja e Ministrisë kineze të Tregtisë, Huang Ling.
Ajo tha se Kina është “thellësisht e pakënaqur” me vendimin e Francës dhe e konsideron ligjin një kufizim diskriminues ndaj tregtisë.
Sipas Pekinit, Franca po përdor kriteret mjedisore dhe të qëndrueshmërisë për të zbatuar standarde të dyfishta ndaj kompanive dhe produkteve të huaja. Kina pretendon gjithashtu se dispozitat e reja mund të bien ndesh me rregullat e Organizatës Botërore të Tregtisë për mosdiskriminimin.
Paralajmërimi ndaj Parisit ishte i drejtpërdrejtë. “Nëse Franca këmbëngul të vazhdojë, Kina do të marrë masat e nevojshme për të mbrojtur të drejtat dhe interesat legjitime të ndërmarrjeve kineze”, tha Huang, duke shtuar se “Franca do të mbajë të gjitha pasojat që do të lindin nga kjo.”
Ligji i ri synon veçanërisht modelin e biznesit të kompanive që hedhin në treg me ritme shumë të shpejta mijëra produkte të reja dhe i nxisin konsumatorët t’i zëvendësojnë vazhdimisht veshjet në vend që t’i riparojnë dhe t’i përdorin për një kohë më të gjatë.
Për të përcaktuar se cilat kompani dhe produkte do të goditen më fort, Franca do të përdorë dy kritere kryesore: numrin e produkteve të reja që një kompani nxjerr në treg dhe masën në të cilën konsumatorët nxiten të riparojnë produktet në vend që t’i zëvendësojnë ato.
Tarifa për çdo artikull do të ndryshojë sipas rezultatit që produkti merr në bazë të këtyre kritereve.
Qeveria franceze e justifikon ndërhyrjen me dy objektiva: reduktimin e ndikimit mjedisor të industrisë së modës dhe mbrojtjen e sektorit vendas të veshjeve nga fluksi masiv i produkteve me çmime shumë të ulëta.
Tarifa do t’u vendoset prodhuesve dhe jo drejtpërdrejt konsumatorëve. Megjithatë, kompanitë mund ta transferojnë një pjesë ose të gjithë koston shtesë te blerësit përmes rritjes së çmimeve.
Në qendër të debatit është veçanërisht Shein, e njohur për çmimet e ulëta dhe ndryshimin jashtëzakonisht të shpejtë të katalogut të produkteve. Kompania debutoi këtë javë në bursën e Hong Kongut, pasi planet e mëparshme për listim në Nju Jork dhe Londër u penguan nga shqyrtimi gjithnjë e më i madh ndërkombëtar i zinxhirit të saj të furnizimit në Kinë.
Shein e zhvendosi selinë nga Kina në Singapor në vitin 2022, një lëvizje që është interpretuar gjerësisht si përpjekje për t’u distancuar nga presioni në rritje ndaj kompanive kineze.
Përplasja e re mes Parisit dhe Pekinit rrezikon tashmë ta shndërrojë një ligj francez për mbrojtjen e mjedisit dhe industrisë vendase në një konflikt më të gjerë tregtar, ndërsa Kina ka bërë të qartë se nuk do të qëndrojë pasive nëse masat ndaj Shein, Temu dhe platformave të tjera vazhdojnë të zbatohen.
