Shumë njerëz që kanë kafshë shtëpiake janë të bindur se ato i bëjnë më të lumtur, i ndihmojnë të ndihen më pak të vetmuar dhe përmirësojnë mirëqenien e tyre. Në fakt, disa studime psikologjike kanë treguar se mbajtja e një kafshe mund të ketë përfitime për shëndetin fizik dhe mendor. Megjithatë, një studim i ri sugjeron se ndikimi i tyre nuk është aq i qartë sa mendohet.
Hulumtimi i publikuar në revistën shkencore Applied Research Quality of Life analizoi në mënyrë të detajuar lidhjen mes mbajtjes së kafshëve shtëpiake dhe mirëqenies së njerëzve. Studimi u drejtua nga shkencëtari Maxim Ananyev nga Universiteti i Melburnit dhe u bazua në të dhënat e një studimi të madh australian të njohur si HILDA (Household, Income and Labour Dynamics in Australia).
Ky studim kishte disa përparësi të rëndësishme krahasuar me kërkime të mëparshme. Së pari, ai ishte studim afatgjatë: të dhënat u mblodhën për shumë vite. Projekti nisi në vitin 2001, ndërsa të dhënat e përdorura në analizë janë nga 2018 dhe 2022, çka u mundësoi studiuesve të krahasojnë ndryshimet me kalimin e kohës.
Së dyti, studiuesit përdorën një qasje më të sofistikuar statistikore duke krahasuar situatën në shtetin australian Victoria, ku një ndryshim politikash u lejoi qiramarrësve të mbajnë kafshë shtëpiake. Kjo bëri që më shumë njerëz në atë shtet të merrnin kafshë krahasuar me shtetet e tjera të Australisë ku një ndryshim i tillë nuk ndodhi. Kjo i lejoi studiuesit të analizojnë më mirë lidhjen shkak-pasojë mes kafshëve dhe mirëqenies.
Së treti, në studim u mblodhën shumë lloje të ndryshme të dhënash, dhe pjesëmarrësit u përzgjodhën posaçërisht për të analizuar ndikimin e kafshëve shtëpiake. Kjo ndihmon në shmangien e paragjykimeve që mund të ndodhin kur në studime marrin pjesë kryesisht njerëz që tashmë kanë përvoja shumë pozitive me kafshët e tyre.
Në analizë u përfshinë 495 pronarë kafshësh, të cilët mund të kishin çdo lloj kafshe: qen, mace, kuaj, zogj apo edhe peshq. Të gjithë pjesëmarrësit plotësuan pyetësorë mbi kënaqësinë me jetën, ndjenjën e vetmisë, shëndetin mendor dhe shëndetin e përgjithshëm.
Rezultatet ishin befasuese. Sipas analizës, mbajtja e një kafshe shtëpiake nuk kishte as efekt pozitiv dhe as negativ në kënaqësinë lidhur me jetën, vetminë, shëndetin mendor apo shëndetin e përgjithshëm, kur shikohet mesatarja e shumë njerëzve.
Kjo nuk do të thotë se kafshët nuk mund ta përmirësojnë jetën e disa njerëzve. Studiuesit theksojnë se për disa persona kafshët mund të sjellin përfitime të mëdha emocionale. Por për të tjerë, problemet që lidhen me to – si sëmundjet e kafshëve, sjellja agresive apo kostot shumë të larta veterinare – mund të kenë ndikim negativ në mirëqenien mendore.
Në përfundim, studimi sugjeron se efektet pozitive dhe negative të kafshëve shtëpiake priren të balancohen mesatarisht në popullatë. Kjo mund të shpjegojë pse disa studime të mëparshme kanë dhënë rezultate shumë pozitive: ato mund të kenë qenë të ndikuara nga të dhëna të njëanshme.
Megjithatë, studiuesit theksojnë se për shumë njerëz kafshët shtëpiake mbeten një burim i rëndësishëm gëzimi dhe lidhjeje emocionale, edhe nëse ndikimi i tyre në mirëqenien e përgjithshme nuk është i njëjtë për të gjithë.
(Burimi: Psychology Today)
