Autoritetet italiane kanë bërë së fundmi publik zbulimin e mbetjeve të një vile të lashtë romake, të gjetura nën palestrën e një shkolle të mesme – falë nxënësve që rikthyen në vëmendje një vendndodhje për të cilën prej kohësh qarkullonin thashetheme.
Domus-i, një banesë luksoze romake e destinuar për shtresat e pasura të shoqërisë, u zbulua nën Shkollën e Mesme “Cavour”, vetëm pak hapa larg Koloseut të Romës.
Arkeologët prezantuan rezultatet e gërmimeve pasi ua paraqitën zyrtarisht gjetjet mësuesve dhe nxënësve të shkollës Cavour në fillim të muajit qershor.
Në një deklaratë të shpërndarë nga shkolla, thuhet se domus-i u zbulua “rastësisht” nën palestrën e saj, megjithëse autoritetet nuk dhanë hollësi mbi rrethanat konkrete të këtij zbulimi.
“Gjatë viteve, pasi u mor dijeni për këto gjetje, stafi i shkollës njoftoi Mbikëqyrjen e Posaçme Arkeologjike të Romës për zbulimet e rastësishme,” thuhet në deklaratën e përkthyer.
“Pas hartimit të planit të ndërhyrjes, në janar 2026 nisën punimet për largimin e shtresave të mbushjes së periudhave më të vona, duke i hapur rrugën gërmimeve arkeologjike në këtë vend.”
Fotografitë e publikuara nga autoritetet tregojnë dhoma me tavane të harkuara, të zbukuruara me afreske të zbehura dhe suva dekorative, si edhe grafite moderne dhe grumbuj rrënojash.

Claudia Marino, mësuese e historisë dhe latinishtes në shkollën Cavour, i tha gazetës britanike The Times se fillimisht nuk u kishte kushtuar rëndësi thashethemeve se nën shkollë fshiheshin rrënoja të lashta.
“Dhjetë vjet më parë një nxënës ma tregoi këtë histori, por nuk i kushtova shumë vëmendje,” tha Marino për gazetën.
Vetëm vite më vonë, pas një proteste të nxënësve në shkollë, Marino tha se filloi t’u besonte zërave.
“Kur gjithçka përfundoi, një grup nxënësish më thanë: ‘Vërtet ka diçka nën shkollë’,” shtoi ajo. “Ne i çojmë nxënësit tanë për mësime në natyrë në Kodrën Palatine, ndaj ata e dinë mirë se për çfarë flasin.”
Marino vendosi më pas të zbresë në bodrumin e shkollës së bashku me kolegët e saj dhe hapi me një çelës një derë të rëndë prej hekuri, duke zbuluar kështu rrënojat për të cilat flitej prej dekadash.
“Përtej saj ndodheshin mure të lashta romake. Kaluan nëpër një hapësirë shumë të ngushtë dhe papritur u gjendëm brenda vilës,” tregoi ajo për The Times.
Brenda vilës u gjetën edhe grafite të datuara në vitet 1940 dhe 1950, çka tregon se vendi ishte vizituar disa dekada përpara gërmimeve të fundit arkeologjike.

Autoritetet planifikojnë që në të ardhmen vila të hapet për publikun, ndërsa vetë nxënësit do të shërbejnë si guida për vizitorët.
Kjo vilë është vetëm një nga shumë ndërtesat romake që janë zbuluar ose rizbuluar vitet e fundit.

Verën e kaluar, arkeologët që punonin në projektin e Linjës C të metrosë së Romës zbuluan një ndërtesë shumëkatëshe banimi që daton në shekullin I para erës sonë.
Po gjatë asaj periudhe, në Zvicër, një kalimtar ndihmoi në zbulimin e një ndërtese të lashtë romake në një kantier ndërtimi autostrade.
Burimi: Fox News





