Italia po përgatitet të negociojë me Komisionin Europian përdorimin e fleksibilitetit të ri buxhetor për të rritur ndjeshëm investimet në sigurinë energjetike dhe mbrojtje gjatë tre viteve të ardhshme. Nëse plani miratohet, Roma mund të ketë në dispozicion rreth 36 miliardë euro fonde shtesë.
Ministri italian i Financave, Giancarlo Giorgetti, deklaroi para Parlamentit se qeveria e kryeministres Giorgia Meloni synon të përfitojë nga Klauzola Kombëtare e Përjashtimit (National Escape Clause), mekanizëm që u jep vendeve anëtare më shumë hapësirë fiskale për investime në sektorë strategjikë.
Sipas planit, Italia do të rrisë shpenzimet për sigurinë energjetike me një vlerë të barabartë me 0.6% të Prodhimit të Brendshëm Bruto për periudhën 2026-2028, ndërsa për mbrojtjen parashikon një shtesë prej 0.9% të PBB-së.
Sipas agjencisë italiane ANSA, kjo përkthehet në rreth 14 miliardë euro për energjinë dhe 21-22 miliardë euro për mbrojtjen.
Brukseli vendos në shtator
Giorgetti bëri të ditur se Komisioni Europian do të shqyrtojë në shtator kërkesat e vendeve anëtare për përdorimin e fleksibilitetit buxhetor, ndërsa miratimi përfundimtar pritet të diskutohet në mbledhjen e ministrave të Financave të BE-së gjatë muajit tetor.
Mund të zhbllokohet edhe marrëveshja SAFE
Lëvizja e Italisë mund të hapë rrugën edhe për nënshkrimin e marrëveshjes së huasë në kuadër të programit europian SAFE (Security Action for Europe), e cila prej javësh ka mbetur pezull.
Projektet që do të financohen përmes huave SAFE mund të përfitojnë njëkohësisht edhe nga fleksibiliteti i ri fiskal.
“SAFE u krijua për të nxitur zhvillimin e sistemeve të përbashkëta të mbrojtjes. Italia ka nisur tashmë programe të tilla dhe ka një detyrim, më shumë moral sesa juridik, për t’i çuar përpara në mënyrë që të ruajë besueshmërinë e saj,” u shpreh ministri.
Ai pranoi se kërkesa për të rritur shpenzimet ushtarake përmes një devijimi nga rregullat fiskale është “politikisht jopopullore”, por argumentoi se vendi nuk mund të shmangë përgjegjësitë që ka marrë në kuadër të Bashkimit Europian dhe NATO-s.
Prioritet edhe tranzicioni energjetik
Në fushën e energjisë, Giorgetti sqaroi se fondet nuk do të përdoren për subvencionimin e lëndëve djegëse fosile, pasi Komisioni Europian e ka bërë të qartë se fleksibiliteti i ri fiskal duhet të shërbejë për forcimin afatgjatë të sigurisë energjetike.
Sipas tij, investimet do të përqendrohen në rritjen e rezistencës së sistemeve energjetike, përshpejtimin e tranzicionit të gjelbër dhe uljen e varësisë nga importet e karburanteve fosile.
Nëse plani miratohet, Italia mund të përdorë fondet për të përshpejtuar zhvillimin e energjisë nga burimet e rinovueshme dhe për të reduktuar varësinë nga termocentralet me gaz natyror, të cilat vazhdojnë të mbajnë çmimet e energjisë elektrike në Itali më të larta se në vende si Spanja dhe Portugalia.
Burimi: Euractiv
