Një avion fotografoi qindra kilometra katrorë të shkretëtirës australiane me një rezolucion aq të lartë sa imazhet duhej të analizoheshin nga inteligjenca artificiale.
AI numëroi rreth 10 mijë dele, 6 mijë dhi, 6 mijë kangurë të kuq, dhe qindra kafshë të tjera.
Por nuk gjeti atë që kërkonin të gjithë: një djalë 4-vjeçar.
Ka kaluar pothuajse një vit që kur Gus Lamont u zhduk nga ferma e gjyshërve të tij në një prej zonave më të izoluara të Australisë. Qindra policë dhe ushtarakë e kanë kërkuar. Janë përdorur helikopterë, dronë, kamera infra të kuqe dhe inteligjencë artificiale. Janë zbrazur diga dhe janë kontrolluar miniera të braktisura.
Megjithatë, nuk është gjetur as trupi i Gus, as kapelja e tij, as bluza, as çizmet e vogla që mbante veshur.
Asgjë.
Dhe është pikërisht mungesa absolute e gjurmëve që e ka kthyer zhdukjen e një fëmije në një prej mistereve më të pazakonta kriminale të Australisë.
Gjysmë ore dhe Gus ishte zhdukur
Më 27 shtator 2025, Gus po luante jashtë shtëpisë së gjyshërve në Oak Park Station, një fermë delesh rreth 240 kilometra në veri të Adelaide.
Ishte vetëm katër vjeç. Kishte flokë të gjatë bjondë, mbante një kapele gri kundër diellit, një bluzë blu me personazhet Minions dhe çizme.
Ferma ndodhet rreth 50 kilometra nga qyteti më i afërt dhe arrihet përmes rrugëve të gjata të paasfaltuara dhe disa portave që, sipas policisë, zakonisht mbaheshin të mbyllura.
Atë pasdite, sipas rrëfimit të familjes, gjyshja Shannon Murray po kujdesej për Gus dhe vëllain e tij të vogël.
Rreth orës 17:00 ajo e kishte parë Gus duke luajtur pranë shtëpisë.
Rreth orës 17:30, kur familjarët kërkuan ta gjenin, ai nuk ishte më aty.
“Brenda asaj gjysmë ore, ai u zhduk”, tregoi më vonë gjyshja tjetër e tij, Josie Murray.
Familja fillimisht kontrolloi bodrumin që po ndërtohej, pishinën dhe ndërtesat përreth. Pastaj hipën në motorë dhe kontrolluan rezervuarët, digën dhe zonat më të largëta.
Në orën 20:00, errësira kishte mbuluar fermën dhe familja telefonoi policinë.
Kërkimi më i madh në historinë e shtetit
Ajo që pasoi u shndërrua në kërkimin më të madh policor të këtij lloji në historinë e Australisë së Jugut.
Qindra policë, ushtarakë dhe ekipe kërkimi kontrolluan fillimisht një rreze prej rreth 5.5 kilometrash nga shtëpia.
U zbrazën tri diga.
U kontrolluan gjashtë puse minierash.
Dronët fotografuan terrenin.
Helikopterët përdorën kamera infra të kuqe.
Por nuk u gjet asnjë shenjë e fëmijës.
Edhe teknologjia kishte kufizimet e saj. Gjatë natës, shkurret dhe bari i shkretëtirës ruanin nxehtësinë e ditës, ndaj në kamerat termike pothuajse çdo shkurre dukej si një objekt i ngrohtë.
Temperaturat gjatë ditës arrinin afër 30 gradë Celsius, ndërsa natën binin nën 10 gradë.
Me kalimin e ditëve, shpresat për ta gjetur Gus gjallë u zbehën.
Por lindi një pyetje tjetër: nëse fëmija kishte humbur jetën në shkretëtirë, ku ishte trupi?
AI gjeti 10 mijë dele, 6 mijë dhi, 6 mijë kangurë. Gus jo
Zona e kërkimit nga ajri u zgjerua deri në 706 kilometra katrorë.
Në tetor, policia iu drejtua kompanisë Nearmap, e cila realizon fotografi ajrore me rezolucion shumë më të lartë se imazhet e zakonshme satelitore.
Një avion fluturoi për disa ditë mbi të gjithë zonën dhe prodhoi fotografi aq të mëdha e të detajuara sa për analizimin e tyre u përdor inteligjenca artificiale e kompanisë Sci-eye.
Rezultati tregon edhe përmasën e kërkimit.
AI identifikoi:
10 mijë dele,
6 mijë dhi,
6 mijë kangurë të kuq,
qindra emu, kangurë të tjerë dhe disa shqiponja.
Por jo Gus.
Sistemi evidentoi 15 objekte që nuk mund t’i identifikonte me siguri. Policia i kontrolloi një për një.
Asnjëri nuk kishte lidhje me fëmijën.
A mund ta kishte rrëmbyer dikush?
Në fillim u shqyrtua edhe mundësia e rrëmbimit.
Por vendndodhja e fermës e bën këtë skenar të pazakontë.
Oak Park Station nuk ka as tabelë orientuese dhe, sipas policisë, duhet ta njohësh zonën për të ditur si të mbërrish atje. Madje një polic i dërguar për të ndihmuar natën e zhdukjes humbi rrugën dhe nuk arriti dot në fermë.
Policia nuk gjeti gjurmë të pashpjegueshme automjetesh që hynin ose dilnin nga prona. Personat në zonë me precedentë apo profil rreziku për vepra ndaj fëmijëve u kontrolluan dhe u përjashtuan nga hetimi.
Gus gjithashtu nuk kishte një rutinë që ta nxirrte rregullisht jashtë shtëpisë në atë orë.
Për këtë arsye, hetuesi Darren Fielke e ka cilësuar mundësinë që një person të kishte ardhur pikërisht në momentin e duhur për ta rrëmbyer si “jashtëzakonisht të ulët”.
Familja nuk është dakord. Josie Murray ka thënë se dikush mund të ketë kaluar rastësisht në rrugën e izoluar dhe ta ketë marrë djalin, ndërsa gjurmët e makinës apo këmbëve mund të jenë shkatërruar nga lëvizjet e shumta gjatë kërkimeve të para.
Po një kafshë?
Edhe teoritë më të pazakonta janë shqyrtuar.
Një mik i familjes ngriti mundësinë që Gus të ishte marrë nga një shqiponjë wedge-tailed, shpendi grabitqar më i madh i Australisë.
Ekspertët e përjashtuan.
Një shqiponjë e tillë peshon vetëm disa kilogramë dhe nuk mund të ngrejë një fëmijë rreth 13 kilogramë.
Dingot mund të sulmojnë njerëzit dhe Australia njeh raste tragjike të tilla, por analiza e gjithë zonës së kërkimit nuk evidentoi dingo.
Në zonë ka edhe gjarpërinj shumë helmues. Por ekspertët thonë se, edhe sikur një kafshë ta kishte vrarë fëmijën, prania e trupit me shumë gjasa do të kishte tërhequr zogj dhe kafshë të tjera dhe do t’u kishte dhënë kërkuesve një gjurmë.
As kjo nuk ndodhi.
Pastaj policia ndryshoi krejtësisht drejtim
Pesë muaj pas zhdukjes erdhi njoftimi që ndryshoi natyrën e çështjes.
Policia tha se zhdukja e Gus tashmë po trajtohej si një “krim i rëndë”.
Hetuesit kishin identifikuar “mospërputhje” në informacionet e dhëna nga tre familjarët që ndodheshin në pronë ditën kur u zhduk fëmija: nëna e Gus dhe gjyshërit e tij.
Njëri prej personave që jetonte në fermë kishte ndaluar së bashkëpunuari me hetuesit.
Policia përjashtoi prindërit e Gus si të dyshuar.
Më pas vëmendja publike u përqendrua te gjyshja Josie Murray.
Policia nuk e ka konfirmuar publikisht se ajo është e dyshuar dhe vetë Murray i ka mohuar kategorikisht dyshimet.
“Ata mendojnë se unë e kam varrosur”, tha ajo në intervistën e vetme publike. “Për shumë arsye, kjo është absurde.”
Policia kishte shqyrtuar fillimisht tri mundësi: Gus ishte larguar vetë, ishte rrëmbyer ose një person i njohur prej tij ishte përfshirë në zhdukjen dhe vdekjen e dyshuar të tij.
Pasi dy skenarët e parë u konsideruan të pamundur nga hetuesit, fokusi kaloi te mundësia e tretë.
Megjithatë, askush nuk është akuzuar për zhdukjen e Gus.
Një vit më pas, pyetja është edhe më e çuditshme
Në janar, policia sekuestroi nga ferma një automjet, një motor dhe pajisje elektronike. Analizat kriminalistike nuk prodhuan pista të reja dhe nuk shërbyen as për të përjashtuar ndonjë të dyshuar.
Kërkimet rifilluan në maj, pas shirave të mëdha, me shpresën se uji mund të kishte zbuluar diçka të fshehur në terren.
Asgjë.
Në gusht, Nearmap fotografoi përsëri zonën dhe specialistët vazhdojnë të analizojnë imazhet. Por reshjet e kanë mbuluar tokën e kuqe me bimësi të re dhe mund t’i kenë fshehur edhe më shumë gjurmët e mundshme.
Eksperti australian i kërkim-shpëtimit Jim Whitehead është i bindur se policia kërkoi shumë më larg se distanca që një fëmijë katërvjeçar mund të kishte përshkuar dhe mbijetuar i vetëm.
Dhe mungesa totale e provave e çon te pyetja që e bën çështjen e Gus Lamont kaq shqetësuese:
“Kur nuk gjejmë absolutisht asgjë, duhet të fillojmë të pyesim: A ishte ai vërtet aty? A ishte zhdukur në atë moment?”
Një vit më vonë, familja e Gus vazhdon të kërkojë përgjigje.
“Edhe detaji më i vogël mund të na japë përgjigjet që na duhen dëshpërimisht”, thanë prindërit e tij.
“Gjithçka që duam është ta sjellim Gus në shtëpi dhe të kuptojmë çfarë i ndodhi djalit tonë të bukur.”
Burimi: CNN
