Në një tavolinë të ndriçuar natën, me gota që ngrihen dhe biseda që vazhdojnë, elitat e politikës dhe të parave shpesh takohen. Fotoja që qarkullon këto ditë, e një darke, na kujton se sa shpesh këto takime ndodhin larg syve të publikut. Në Shqipëri, një nga lidhjet më të diskutuara është ajo mes kryeministrit Edi Rama dhe Alex (Aleksander) Soros, djalit të George Soros.
Alex Soros e ka quajtur publikisht Ramën “vëlla” në disa postime. Ata janë fotografuar së bashku shpesh dhe, sipas raporteve mediatike shqiptare, edhe në darka private në Shqipëri, përfshirë zona si Dhërmiu. Në disa raste, raportohet se janë përdorur vila qeveritare. Nuk ka njoftime zyrtare të detajuara për axhendën e këtyre takimeve. Transparenca mungon. Ky është fakti i parë dhe s’ka nevojё pёr diskutim se ёshtё shumё i qartë.
Kjo mungesë transparence ushqen dyshime.
Kur një kryeministër i një vendi të vogël takohet rregullisht me një figurë që administron një rrjet të madh filantropik dhe politik (Open Society Foundations), publiku ka të drejtë të pyesë: çfarë diskutohet? Sa ndikim ka kjo lidhje në politikat e brendshme? A përdoret Shqipëria si “laborator” për ide apo interesa më të gjera? Këto pyetje nuk janë teori konspirative; ato janë pyetje legjitime të demokracisë.
Në të njëjtën kohë, duhet të themi se, po jetojmё nё njё periudhё dinamike, me kritika të ashpra nga opozita, por dhe nga ish-zyrtarë dhe nga disa media ndërkombëtare (si Der Spiegel apo Washington Examiner) që flasin për Shqipërinë si vend ku krimi i organizuar ka depërtuar shumё thellë në ekonomi dhe institucione, veçanërisht në trafikun e drogës dhe pastrimin e parave përmes ndërtimit.
SPAK nga ana tjeter, ka hetuar dhe dënuar ish-ministra dhe zyrtarë të lartë, jo vetёm vartёs por dhe bashkёpunёtorё tё ngushtё tё kryeministrit. Këto fakte duket sikur qёndrojnё larg nga miqësia Rama-Soros, por ato krijojnë njёkohёsisht një kontekst tё plotё dyshimi, ku çdo lidhje e paqartë me elita të huaja, bëhet edhe më pikёpyetёse.
“Open Society” ka investuar prej dekadash miliona në Shqipëri, duke mbështetur reforma, media dhe organizata të shoqërisë civile. Rama e ka vlerësuar publikisht këtë mbështetje. Ai vetё ka bashkёjetuar njёherё, e mё pas ёshtё martuar me zonja qё kanё patur protagonizёm tё veҫantё me qendrat e “Shoqёrisё sё Hapur” nё Shqipёri.
Kritikët thonë se makineria “Soros” ka krijuar një rrjet influence që shkon përtej filantropisë normale tё miliarderit 96 vjeҫar, George Soros.
Kjo lё hapёsirё pёr shumё debat, sidomos kur ky gjen akoma mё shumё terren nё mungesёn e transparencёs sё qeverisë. Kur ajo nuk ёshtё e sinqertё me publikun qё do tё dijё: kush takon kë, për çfarë dhe, çfarë kostoje kanё takimet “VIP” nёse ato lidhen me marrёveshje për pasuritë publike tё Shqipёrisё.
Një darkë private me njё miliarder nuk është krim, as e qortueshme. Por kur ajo përsëritet pa kufinj, dhe kur nuk jepet asnjë shpjegim pёr “pijet” qё konsumohen nё tё, ajo bëhet simbol i një stili qeverisjeje ku “vëllazëria” e elitave zëvendëson llogaridhënien ndaj qytetarëve.
Në një vend ku shumica e njerëzve (mbi)jetojnë me paga tё ulёta , ku emigracioni vazhdon dhe mpak popullsinё dhe ku besimi te institucionet është i ulët, këto imazhe e thellojnë ndarjen mes atyre që sundojnë dhe atyre që sundohen dhe, nga “darka nё darkё” e presin si me thikё.
Në fund, kodi i vërtetë është mungesa e transparencës.
Nëse këto takime janë thjesht miqësore, le të thuhet hapur.
Nëqoftё se, kanë përmbajtje politike apo ekonomike, duhet të dihet.
Por sikur pretendimi tё jetё thjesht njё bllof publik-mediatik, kjo do ishte mё shumё se e papranueshme.
Deri atëherë, publiku ka të drejtë të dyshojë – sa kohё ka mungesë transparence dhe llogaridhënieje.
Dhe kjo, në një demokraci, është më e rrezikshme se çdo spekulim.
© Ky është artikull ekskluziv i KontrasT.al, që gëzon të drejtën e autorësisë sipas Ligjit Nr. 35/2016, “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e lidhura me to” / Artikulli mund të ripublikohet vetёm i shoqëruar me linkun e artikullit origjinal.
