A duhet Bashkimi Europian të hapë dyert për vende të tjera? Ndërsa Shqipëria dhe tetë vende të tjera kandidate presin në radhë për anëtarësim, debati po zhvendoset gjithnjë e më shumë edhe brenda vetë Unionit: sa të gatshëm janë europianët për një BE më të madhe dhe sa vende të tjera mund të përballojë blloku?
Euronews ka nisur një sondazh mes lexuesve europianë pikërisht për këtë çështje, duke i pyetur nëse BE-ja duhet të pranojë anëtarë të rinj dhe nëse procedura aktuale e anëtarësimit është mjaftueshëm e rreptë.
Debati merr një rëndësi të veçantë edhe për Shqipërinë, e cila është pjesë e grupit të nëntë vendeve me status zyrtar kandidat, së bashku me Ukrainën, Moldavinë, Malin e Zi dhe vende të tjera të Ballkanit Perëndimor. Kosova ndërkohë konsiderohet kandidate potenciale.
Diskutimi për zgjerimin është rikthyer fuqishëm pas referendumit të fundit në Islandë. Me një rezultat të ngushtë, 52.8% e islandezëve votuan kundër anëtarësimit në Bashkimin Europian, ndërsa 47.2% votuan pro.
“Jo”-ja islandeze vjen në një moment kur Brukseli po përpiqet, përkundrazi, ta përshpejtojë zgjerimin. Lufta e Rusisë në Ukrainë e ka ndryshuar ndjeshëm mënyrën se si shihet ky proces, duke e kthyer pranimin e vendeve të reja jo vetëm në një çështje ekonomike dhe reformash, por edhe në një instrument për forcimin politik dhe gjeopolitik të Europës.
Deri tani, opinioni publik europian duket relativisht i hapur ndaj kësaj perspektive. 56% e qytetarëve të BE-së mbështesin zgjerimin e mëtejshëm të Unionit.
Por një BE më e madhe sjell edhe probleme të reja. Shtimi i vendeve anëtare do të zgjeronte tregun e përbashkët europian, por njëkohësisht do të shtonte presionin mbi buxhetin e Unionit, do ta bënte më të vështirë arritjen e marrëveshjeve mes shteteve dhe do të hapte diskutime për ndarjen e fondeve dhe të ndikimit brenda bllokut.
Pikërisht këtu qëndron edhe një prej çështjeve kryesore për vendet që presin jashtë dyerve të BE-së, mes tyre Shqipëria. Kandidatët duhet të përafrohen me legjislacionin europian në 33 kapituj negociues të grupuar në gjashtë grupkapituj, por në fund anëtarësimi nuk varet vetëm nga përmbushja e reformave.
