Vendet anëtare të BRICS po shqyrtojnë mundësinë e ndërlidhjes së sistemeve të shpejta të pagesave dhe monedhave digjitale të bankave qendrore (CBDC).
Synimi është ulja e kostove të pagesave ndërkufitare dhe rritja e përdorimit të monedhave kombëtare në tregtinë ndërkombëtare.
Diskutimet nuk përfshijnë, për vitin 2026, plane për krijimin e një monedhe të përbashkët të BRICS.
BRICS po shqyrton mënyra për të ndërlidhur sistemet e veta të shpejta të pagesave dhe monedhat digjitale të bankave qendrore (CBDC), me synimin për t’i bërë pagesat ndërkufitare më të lira dhe për të rritur përdorimin e monedhave kombëtare në tregti.
Propozimi mbetet ende në fazën e diskutimit, në prag të samitit të BRICS të vitit 2026, i cili do të zhvillohet në Indi. Guvernatori i Bankës së Rezervës së Indisë (RBI), Sanjay Malhotra, konfirmoi më 11 gusht, në Mumbai, se janë duke u shqyrtuar disa alternativa, ndër të cilat edhe ndërlidhja e sistemeve të shpejta të pagesave me CBDC-të.
Që në janar, RBI kishte rekomanduar që çështja e ndërlidhjes së CBDC-ve të përfshihej në axhendën e samitit.
Ndërlidhje të infrastrukturës, jo krijim i një monedhe të përbashkët
Propozimi synon të adresojë një problem themelor: pagesat ndërkufitare janë shpesh më të kushtueshme dhe më komplekse sesa transaksionet brenda një vendi.
Ndërlidhja e sistemeve të shpejta të pagesave mund të thjeshtojë një pjesë të këtyre transaksioneve, ndërsa ndërveprueshmëria e CBDC-ve mund të mundësojë kryerjen e pagesave ndërmjet monedhave digjitale të emetuara nga banka të ndryshme qendrore.
Nisma është pjesë e përpjekjeve më të gjera të BRICS për të përmirësuar ndërveprueshmërinë e pagesave ndërkufitare dhe për të rritur përdorimin e monedhave kombëtare. Ajo plotëson gjithashtu punën për BRICS Pay, i cili synon të lehtësojë transaksionet ndërmjet vendeve anëtare në monedhat e tyre kombëtare.
Për Indinë, çështja lidhet ngushtë me përpjekjet për të zgjeruar përdorimin ndërkombëtar të rupisë. Banka e Rezervës së Indisë synon të rrisë rolin e rupisë në tregtinë dhe pagesat ndërkufitare.
Diskutimet i japin gjithashtu një dimension praktik bashkëpunimit monetar shumëvjeçar ndërmjet vendeve të BRICS. Rusia dhe Kina kanë rritur përdorimin e rublës dhe juanit në tregtinë dypalëshe, ndërsa India ka kërkuar një përdorim më të gjerë të rupisë në marrëdhëniet me partnerët e saj tregtarë.
Diskutimet aktuale përqendrohen te ndërlidhja e sistemeve të pagesave dhe CBDC-ve, si dhe te rritja e përdorimit të monedhave kombëtare. Ato nuk përfshijnë krijimin e një monedhe të përbashkët të BRICS në vitin 2026.
Ndërveprueshmëria mbetet sfida kryesore
Zbatimi i kësaj nisme përballet ende me pengesa të konsiderueshme. Vendet e BRICS kanë sisteme të ndryshme financiare dhe ndodhen në faza të ndryshme të zhvillimit të monedhave të tyre digjitale të bankave qendrore.
Ndërlidhja e këtyre sistemeve do të kërkonte standarde të përbashkëta që do të mundësonin funksionimin e infrastrukturave kombëtare në mënyrë të ndërlidhur.
Gjithashtu, do të duhej të zgjidheshin çështje të rëndësishme rregullatore dhe të qeverisjes, ndërsa siguria kibernetike do të ishte kritike për sistemet e projektuara për përpunimin e transaksioneve ndërkufitare.
Këto kufizime shpjegojnë edhe përse projekti mbetet ende në fazën eksploruese. Nuk është bërë e ditur asnjë arkitekturë përfundimtare dhe alternativat e ndryshme vazhdojnë të diskutohen. E njëjta qasje e kujdesshme vlen edhe për idenë më të gjerë të krijimit të një monedhe të përbashkët të BRICS.
Në periudhën afatshkurtër, nisma synon t’i bëjë pagesat ndërmjet vendeve anëtare të BRICS më të lira dhe më efikase. Ndikimi i saj më i gjerë do të varet nga aftësia e grupit për t’i bërë infrastrukturat e tij kombëtare të pagesave të ndërveprueshme.
Nëse kjo do të realizohej me sukses, sistemi mund të rrisë rolin e monedhave kombëtare në shlyerjet ndërkombëtare dhe t’u sigurojë vendeve të BRICS një kanal shtesë për zhvillimin e tregtisë ndërkombëtare.
Burimi: Ecofin Agency
