Një dron detar pa pilot, i ngarkuar me eksploziv dhe që dyshohet të jetë me origjinë ukrainase, është zbuluar në Detin Jon pranë ishullit Lefkada, duke ngritur pikëpyetje serioze mbi sigurinë detare në Mesdhe dhe ekspozimin e Greqisë ndaj teknologjive të reja të luftës.
Mjeti u gjet të enjten nga peshkatarë lokalë brenda një shpelle pranë bregdetit perëndimor të Greqisë, ndërsa motori i tij rezultonte ende në punë. Ekspertët grekë të çaktivizimit të bombave ndërhynë menjëherë, duke hequr detonatorët dhe baterinë përpara se të kryenin një shpërthim të kontrolluar në det pranë Astakos.
Sipas mediave greke dhe ukrainase, dyshohet se bëhet fjalë për një dron detar “Magura”, model i përdorur nga Ukraina gjatë luftës kundër Rusisë për sulme ndaj anijeve luftarake, tankerëve dhe bazave detare në Detin e Zi.
Raportohet se në bord janë gjetur edhe shënime të shkruara me dorë në gjuhën ukrainase, ndërsa autoritetet vlerësojnë se mjeti mbante rreth 100 kilogramë eksploziv.
Ekipet e specializuara të ushtrisë greke po analizojnë tashmë pajisjen për të përcaktuar origjinën e saj, itinerarin dhe objektivin e mundshëm. Sipas gazetës “Ta Nea”, një nga teoritë kryesore është se droni mund të ketë rënë në det gjatë transportimit ose të ketë qenë nisur për të goditur objektiva ruse në Mesdhe, por ka humbur kontaktin me operatorët.
Transmetuesi publik grek ERT raportoi se droni kishte sistem GPS të integruar, i cili mund të jetë dëmtuar nga moti i keq, ndërsa sensorët e tij rezultonin jashtë funksionit në momentin e zbulimit.
Ngjarja ka shkaktuar reagime të forta politike në Greqi. Opozita akuzoi qeverinë se marina greke nuk është e përgatitur për kërcënimet moderne.
“Fatkeqësisht, grekët po kuptojnë se vendi është krejtësisht i pambrojtur”, deklaroi zëdhënësi i mbrojtjes i opozitës, Michalis Katrinis.
Ndërkohë, Partia Komuniste e Greqisë ngriti pyetje mbi praninë e një droni ukrainas në ujërat territoriale greke dhe kërkoi sqarime nëse Athina kishte dijeni për ndonjë operacion të lidhur me të.
Edhe partia nacionaliste pro-ruse “Zgjidhja Helenike” e cilësoi incidentin si “provokim të vetëdijshëm ushtarak”.
Ministri grek i Mbrojtjes, Nikos Dendias, u përpoq të ulte tonet, duke deklaruar se autoritetet “e dinë çfarë është dhe çfarë përmban droni”, ndërsa shtoi se Greqia po investon në teknologji moderne të dronëve dhe sisteme anti-dron.
Zbulimi i mjetit ka vendosur në alarm shërbimet e sigurisë kombëtare greke dhe ushtrinë, sidomos në një kohë kur Mesdheu po përballet me tensione të shtuara për shkak të luftës në Ukrainë dhe përplasjes së interesave gjeopolitike në rajon.
Vetëm pak muaj më parë, Greqia dhe Ukraina nënshkruan një marrëveshje bashkëpunimi për prodhimin e përbashkët të dronëve detarë, duke i dhënë Athinës akses në teknologjinë ukrainase. Megjithatë, mediat greke raportuan së fundmi se Kievi kishte kërkuar garanci që këto sisteme të mos përdoren në përplasjet e mundshme me Turqinë, me të cilën Greqia ka tensione të vazhdueshme territoriale.
