Më 21 qershor 1947, Fan Noli botoi studimin e tij të njohur “Beethoven dhe Revolucioni Francez”, një vepër që konsiderohet kulmi i angazhimit të tij në fushën e muzikologjisë dhe një dëshmi e interesit të thellë që kishte për lidhjen mes artit, historisë dhe ideve politike.
Në këtë studim, Noli argumenton se idealet e Revolucioni Francez dhe fryma republikane ushtruan ndikim të rëndësishëm në krijimtarinë e kompozitorit të madh gjerman Ludwig van Beethoven. Vepra u mbështet në kërkimet që ai kishte zhvilluar gjatë studimeve në New England Conservatory në Boston, ku u diplomua në vitin 1938.
Libri iu dërgua edhe dramaturgut dhe kritikut të njohur irlandez George Bernard Shaw. Sipas burimeve, Shaw e priti me humor dhe admirim, duke i thënë Nolit: “Ngatërruat profesionin, kur u bëtë prift”, një vlerësim që nënkuptonte talentin dhe përgatitjen e tij të jashtëzakonshme në fushën e muzikës.
Edhe pse njihet gjerësisht si klerik, politikan, diplomat dhe reformator, në vitet e fundit të jetës Fan Noli iu rikthye me pasion interesave të tij artistike, veçanërisht studimeve muzikore. Si themelues i Albanian Orthodox Church in America dhe një nga figurat më të shquara të diasporës shqiptare në Shtetet e Bashkuara, ai la pas një trashëgimi të pasur jo vetëm në politikë e kulturë, por edhe në mendimin muzikologjik.
Sot, “Beethoven dhe Revolucioni Francez” mbetet një nga veprat më të veçanta të Fan Nolit, duke dëshmuar gjerësinë e horizontit të tij intelektual dhe aftësinë për të bashkuar historinë, filozofinë dhe muzikën në një analizë të thellë e origjinale.
